«Αυτοκτονώντας ασύστολα» Θέατρο ΑΡΤΙ

  • Μια, κάπως ποπ, «αυτοκτονία»

  • «Αυτοκτονώντας ασύστολα» Θέατρο ΑΡΤΙ
  • Του ΓΡΗΓΟΡΗ ΙΩΑΝΝΙΔΗ
  • Ελευθεροτυπία, Σάββατο 22 Μαΐου 2010

Εκπνέοντας η χρονιά, δίνει την ευκαιρία σε μικρότερες ομάδες να έρθουν στο προσκήνιο, με ενδιαφέρουσες κάποτε προθέσεις, συχνότερα με ανολοκλήρωτα αποτελέσματα.

Δήμητρα Βλάχου, Κατερίνα Καραγιάννη στο «Αυτοκτονώντας ασύστολα»  του Κορτώ

Δήμητρα Βλάχου, Κατερίνα Καραγιάννη στο «Αυτοκτονώντας ασύστολα» του Κορτώ

Στο θέατρο ΑΡΤΙ της Ηπείρου η ομάδα «Μαύρη Γάτα» στρέφεται στο παραλίγο παιδί-θαύμα της ελληνικής πεζογραφίας, τον -ακόμα νέο- Αύγουστο Κορτώ, που εργάζεται πυρετωδώς πίσω από τη γαλλική ονοματολογία και τους συνειρμούς της. Ο ταλαντούχος Θεσσαλονικιός συγγραφέας έχει ήδη προκαλέσει το ενδιαφέρον της κριτικής και του κοινού, που ελκύονται από τις πικάντικες περιγραφές και θεματολογίες των βιβλίων του. Γεγονός αναμφισβήτητο είναι ότι βρήκε μέσα στην οχλαγωγία και τον συγγραφικό χαμό ένα κάποιο στυλ γραφής και ένα περιθώριο να τον εκφράζει και να τον χαρακτηρίζει. Και αυτό μετράει πολύ στο χώρο των συγγραφέων και των εκδοτών.

Τα γράφω αυτά παρά την ειλικρινή μου αδυναμία να αισθανθώ ή να λάβω στα σοβαρά το «Αυτοκτονώντας ασύστολα». Παρά τις καλές συστάσεις του, παραμένει στα μάτια μου ένα ελαφρύ χρονογράφημα σε συνέχειες, με κεντρικό πρόσωπο μια επιτηδευμένη και σαχλή -όπως και να τη δει κανείς- γυναίκα, που, μη έχοντας κάτι άλλο στη ζωή της, ασκεί εκβιασμό στους γύρω της, με εύρημα τη μελλοντική της αυτοκτονία. «Αυτοκτονώντας» λοιπόν ασύστολα, η Ρόζα καταφέρνει να χειραγωγεί τους πάντες, από τον πατέρα μέχρι τους πολυάριθμους εραστές της. Στο τέλος όμως πέφτει θύμα ενός ψυχρού τεχνοκριτικού, τον οποίο, παρόμοιες απόπειρες εκβιασμού, αφήνουν ασυγκίνητο. Ως εκ τούτου, η κυρία εν τέλει απελπίζεται και αποπειράται (αυτή τη φορά) στα σοβαρά να θέσει τέρμα στον, μάταιο πράγματι, βίο της. Ωσπου μια ακτίδα φωτός αλλάζει τα δεδομένα. Η εγκυμοσύνη ανοίγει νέες προοπτικές στη ζωή της και κάνει το μέλλον του θηλυκού ιδανικού αυτόχειρα να μοιάζει τουλάχιστον περισσότερο γόνιμο. Το τέλος της νουβέλας του Κορτώ δίνει βάση για κάποιο άλλο λογοτέχνημα, που θα είχε ίσως μεγαλύτερο ενδιαφέρον από το προκείμενο, εφόσον ξεπερνούσε το στάδιο της ιδεούλας που έφερε κάποτε γέλιο στην παρέα και βασάνιζε τον συγγραφέα της περισσότερο από τις δυο μέρες που διήρκεσε, σύμφωνα με δική του ομολογία, το παρόν πόνημα.

Για όσους όμως αρέσκονται στην αβάσταχτη ελαφρότητα της ποπ, το «Αυτοκτονώντας ασύστολα» θα μπορούσε ακόμα κι έτσι να δώσει αφορμή για έναν χαριτωμένο μονόλογο στο πάλκο. Η απόπειρα θυμίζει κάπως τη «Γυναίκα από την Πάτρα» και τη φετινή επιτυχία τού «Από Μηχανής». Μόνο που εκεί το (αληθινό) πρόσωπο της Πανωραίας από τον Χρονά και την Κοκκίδου έλαμπε από ζωτική ενέργεια και αμφισβήτηση των στερεότυπων. Εδώ, στη διασκευή και σκηνοθεσία της Ελένης Δημητροπούλου, η (πλαστική) Ρόζα έρχεται από το πουθενά και εξέρχεται στο τίποτα. Η διασκευή ακολουθεί την πληκτική γραμμικότητα του βιβλίου, κόβει ένα σημαντικό μέρος από τη σχέση της Ρόζας με το μεγάλο έρωτα της ζωής της, και -το κυριότερο- αποσιωπά τον λόγο που ωθεί την ηρωίδα του Κορτώ στην εξομολόγησή της. Πίσω από το βιβλίο βρίσκεται η ιδέα του αφηγητή που μεταφέρει με την πεποίθηση απόλυτης αλήθειας την ελλειπτική του πραγματικότητα. Η μεταφορά, όμως, στο θέατρο αυτού του νεοτερισμού, θέλει διαπραγμάτευση συνθετότερη από την επιθεωρησιακή απεύθυνση στο κοινό.

Δεν αδικώ τη Δήμητρα Βλάχου αν σχολιάσω πως μετέφερε στη σκηνή μόνο την ελαφρότητα της Ρόζας, χωρίς μια αναφορά στην πλήξη και την αδυναμία της να υπάρξει αληθινά. Ας προσέξει η ηθοποιός στο μέλλον την υπερβολή των εκφραστικών της μέσων. Δίπλα της η Κατερίνα Καραγιάννη υποδύεται πολλά δευτερεύοντα πρόσωπα, η προσφορά της μένει όμως άνευ ουσίας και περιεχομένου.*

Advertisements