«Εκδίκηση» στο Αμφι-Θέατρο – Είσοδος Κινδύνου

  • Οταν οι ελισαβετιανοί έκαναν «σναφ»

  • «Εκδίκηση» στο Αμφι-Θέατρο – Είσοδος Κινδύνου
  • Του ΓΡΗΓΟΡΗ ΙΩΑΝΝΙΔΗ
  • Ελευθεροτυπία, Σάββατο 24 Απριλίου 2010

Αν κάποιος θέλει να ελέγξει τη γνωστή ρήση του Κοτ πως στο ελισαβετιανό θέατρο ανιχνεύεται προδρομικά η τεχνική του κινηματογράφου, αρκεί να δει το έργο του Τόμας Κιντ στο Αμφι-Θέατρο.

Χωρίς την ποιητικότητα και τους διανοητικούς μαιάνδρους του μεγάλου συνοδοιπόρου του, του Σέξπιρ, που μπορεί να ενσωματώνει στην πλοκή των έργων του τη βίαιη κίνηση παρελθόντων και μελλόντων, απλά και σταράτα, άγρια και ακατέργαστα, ο Κιντ προσφέρει στη συνείδησή μας την πρώτη αποτύπωση μιας ιστορίας με τόση ταχύτητα και δράση, ώστε το πνεύμα μας να αναπηδά πάνω στην αναγκαιότητα, όπως θέλει ο κινηματογράφος.

Ναι, είναι αλήθεια πως ο Κιντ μοιάζει λίγος μπροστά στον Σέξπιρ, ακόμα και αν μαθαίνουμε ότι υπήρξε σημαντικός συγγραφέας του ελισαβετιανού θεάτρου. Οπως πάντα, διαβάζουμε την ιστορία ανάποδα και αδικούμε τους προδρόμους, βάζοντάς τους μετά τους επιγόνους τους. Αλλά έτσι είναι. Ευτυχώς που το έργο του Κιντ «Ισπανική τραγωδία» (διασκευασμένο με τον τίτλο «Εκδίκηση») μπορεί να εκτιμηθεί ακόμα για την αδρότητα και τον κυνισμό του. Μέσω αυτών, και μέσω της άγριας θεατρικότητάς του, η πρώτη «τραγωδία εκδίκησης» που γράφτηκε ποτέ μεταδίδει σήμερα μια σκηνική αίσθηση νεανική, σχεδόν ανατρεπτική.

Μπορούμε βέβαια να πούμε ακόμα πολλά για τον Κιντ. Οπως ότι πρώτος μας αναγκάζει να προσθέσουμε στα άψυχα πτώματα της σκηνής και τα έμψυχα. Στα πρώτα ανήκει η φοβερή αυτή σκιά του νεκρού Ιππότη, που παρακολουθεί τα τεκταινόμενα δίπλα στη μεσαιωνική Εκδίκηση, ζητώντας τη λύτρωση με την ανυπομονησία θεατή που έχει μισθώσει για λογαριασμό του την παράσταση. Θαυμάσιο εφέ ασφαλώς, ειδικά καθώς για πρώτη φορά το πεπρωμένο εμφανίζεται όχι σαν κάτι προδεδικασμένο, αλλά εξελισσόμενο, που προχωρά με δίψα και με βία σαν μοχλός της τραγωδίας.

Αν κοιτάξουμε όμως καλύτερα θα δούμε στη σκηνή ακόμα ένα ζωντανό νεκρό. Πρόκειται για τον δικαστή Ιερώνυμο, τον πατέρα που, όπως λέει ο ίδιος, «δολοφονήθηκε» μαζί με το παιδί του, και που περιφέρεται τώρα ζωντανός ακόμα, αλλά με την αμφισημία νεκροζώντανου και το βάρος του αδικαίωτου. Οι εκπλήξεις δεν σταματούν εδώ. Είναι αλήθεια πως η «Εκδίκηση» εξαντλεί το περίφημο τέχνασμα του «θεάτρου εν θεάτρω», που τόσο άρεσε στους ελισαβετιανούς σαν υπενθύμιση ότι το θέατρό τους εκπροσωπούσε κάτι μεγαλύτερο και τρομακτικότερο από τον εαυτό του. Ας μη σταθούμε όμως μόνο σε αυτό. Γιατί αυτό που ξεχωρίζει στην «Εκδίκηση» είναι η σπάνια εμφάνιση του αντιστρόφου του, ενός θεάτρου που αντί να ρουφά την γύρω του πραγματικότητα, την εκτοξεύει πάλι απειλητικά προς τα πίσω. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως στο «σναφ» θέατρο που στήνει ο αδικημένος πατέρας, το ξίφος είναι αληθινό ξίφος και ο φόνος στη σκηνή είναι αληθινός φόνος.

Δικαίως η Κατερίνα Ευαγγελάτου αντιμετώπισε το έργο σαν πρόκληση θεάτρου. Με πολλαπλό ντάμπλινγκ, βάζοντας τη δράση να τρέχει μπροστά και το θέατρο να ακολουθεί πιο πίσω, έδωσε στην παράσταση ελισαβετιανή ένταση και παρόρμηση. Για μια ακόμη φορά είδαμε τη δεξιοτεχνία της στα ανδρικά ανσάμπλ. Στον μικρό βέβαια χώρο της «Εισόδου» τα πράγματα ήταν κάπως στενάχωρα και οι αλλαγές συχνά εκβιαστικές. Και δραματουργικά όμως υπήρξαν στη διασκευή του έργου ορισμένα χάσματα. Μένω προσωπικά δύσπιστος στην υπερβολική συντόμευση της τελευταίας πράξης. Σαν να βιάζεται η παράσταση να τελειώσει και κινδυνεύει να ακυρώσει έτσι όλο το κλίμα του φινάλε. Οι ηθοποιοί, με κορυφαίο τον Νικόλα Παπαγιάννη, δίνουν μια άκρως ικανοποιητική εκτέλεση πολλαπλών ρόλων: Κωνσταντίνος Γιαννακόπουλος, Σεραφίτα Γρηγοριάδου, Κωστής Καλλιβρετάκης, Λευτέρης Παπαχρόνης, Σωτήρης Τσακομίδης και Βαγγέλης Ψωμάς. Εξαιρετικοί οι φωτισμοί του Σάκη Μπιρμπίλη.*

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: